Samsun’un simgesi olan Onur Anıtı, Cumhuriyet Meydanındaki Atatürk Parkı içerisinde yer alıyor. Atatürk Parkı, Samsun’un ilk ve en eski parkı. Manolya ağaçlarının ve palmiyelerin çevrelediği, süs havuzlarının ve çiçeklerin süslediği Samsunluların soluklandığı bir yer. Eskiden mezarlık olan yer, 1924’te park haline getirilmiş.

Türkiye Cumhuriyeti’nin tarihindeki önemli günlerden biri olan 19 Mayıs 1919 tarihi, Milli Mücadelenin ‘İlk Meşalesini’ yakmak üzere Mustafa Kemal’in Bandırma Vapuru ile Samsun’a ayak bastığı gündü. Başlatılan Bağımsızlık Savaşı sonunda Türkiye Cumhuriyeti doğmuş ve bunun başlangıcı da Samsun’dan olmuştu.

atatürk anıtı samsun

Samsun Onur Anıtı

Samsunlular Atatürk’e olan sevgi ve minnet duygularını ifade etmek için Atatürk Parkına görkemli bir Atatürk Anıtı dikmeye karar verirler. 19 Mayıs 1927′de Vali Kazım Paşa tarafından heykelin dikileceği kaidenin temeli atılır.

Avustralyalı heykeltıraş Heinz Kriphel’e, 1928 yılında 37 bin dolar vererek yaptırılan bronz Atatürk heykel, bir Alman vapuruyla Hamburg’dan Samsun’a kadar ücretsiz olarak 15 Ekim 1931’de getirilir. Heykelle birlikte Heykeltıraş Kriphel ile Viyanalı bir mühendis de Samsun’a gelir. Heykel 32 parça halinde korunaklı sandıklarla getirilmiş.



Gazi heykelinin açılışı ise 15 Ocak 1932’de büyük bir kalabalığın katılımıyla gerçekleştirilir. Samsun Onur Anıtının kaidesiz yüksekliği 4,75 metre, dikdörtgen prizma şeklindeki kaidesiyle birlikte yüksekliği ise 8,85 metre. Heykeltraş Heinrich Krippel, yükü 2 arka ayakla beraber kuyruğa da dağıtarak 3 noktadan dengeyi sağlamaya çalışmış. En dengeli ve şaha kalkmış at üzerindeki süvari heykeli ünvanını, kuyruğu yere değdiği için kaybetmiş. Dünyadaki en dengeli ve en iyi ikinci süvarili şaha kalkmış at heykeli olarak geçiyor.

Yönü batıya dönük şahlanan atın üzerinde dimdik duran Atatürk’ün bakışları gururlu ve azim dolu ve yüzü halka dönük. Mustafa Kemal’in yüzü Karadeniz’in en hırçın fırtınalarından ilham alınarak tasvir edilmiş. Sol eli atın dizginlerini tutarken sağ eliyle de kılıcını kuşanmak üzere olan Gazi’nin Milli Mücadele başındaki kükreyişi başarıyla ifade ediyor. Kılıcın boyu ise oldukça uzun.

samsun onur anıtı

Atatürk’ün belkide en iyi bilinen heykellerinden biri olan Samsun Onur Anıtı’nın kaidesinin dört yanında, dönemin ruhunu yansıtan figür ve yazılar yer alıyor. Kabartmanın birinde iskeleye yanaşmış kayıktan sahile cephane taşıyan halk betimlenmiş. Arkalarındaki top arabası ile de savaş anı canlandırılmış.

Sağ taraftaki kabartmada ise ortada mareşal üniformalı Atatürk, kol ve bacakları iki yana açık olarak gösterilmiş. Atatürk’ün iki yanında diz çökmüş figürler Türk halkı ise onun eline sarılırken gösterilmiş.

Heykelin kaidesinde ise şunlar yazıyor:

– “Vatanda milli mücadeleye başlamak için Gazi, 19 Mayıs 1919 tarihinde Samsun’a çıktı.”
– “Bu Heykel Samsun Vilayet Halkı tarafından 29 Birinci Tesrinievvel 1931 tarihinde dikildi.”

Atatürk Parkı

samsun atatürk parkı

Atatürk’ün Samsun’a çıkmasını ölümsüzleştiren heykelinin bulunduğu Atatürk Parkı, o yıllarda iskelenin hemen yanındaymış. Ancak aradan geçen zaman süresince iskelenin doldurulmasıyla bugün daha içeride kalmış. Çevre düzenlemesi gayet güzel yapılmış.

Samsun sahile, Cumhuriyet Caddesine yakın bir mesafede yer alıyor. Parkta oturup güzel bir Samsun simidi yiyin. Yürüyerek 5 dakika kadar uzağında ise Atatürk ve silah arkadaşlarının Samsun’a ayak bastığı İlk Adım Anıtı yer alıyor. Eskiden burası tütün iskelesi olarak geçiyordu.

Samsun kent merkezindeki Gazi Müzesi de oldukça yakın. Atatürk’ün 19 Mayıs 1919’da Samsun’da karaya çıktığında konakladığı Mantıka Palas Oteli, restore edilip ziyarete açılmış. Müzede Atatürk ve silah arkadaşlarının balmumu heykelleri ile döneme ait fotoğraflar bilgi ve belgeler var.

Samsun’da gezilecek çokça yer var. Onur Anıtı ve Atatürk Parkı, Amisos Tepesi, Amazon Köyü ve Amazon Adası, Samsun Kent Müzesi, Bafra Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti, Tekkeköy Mağaraları ve Ayvacık bunlardan sadece birkaçı. Samsun’un diğer gezilecek yerlerini görmek isterseniz Samsun Gezilecek Yerler listesine ve Samsun Gezi Rehberi blog yazılarıma göz atabilirsiniz.

DÜŞÜNCELERİNİZİ BİZİMLE PAYLAŞIN, YORUM YAZIN!

Lütfen yorumunuzu yazın
Adınızı buraya yazın