Bergama, İzmir merkeze 100 km uzaklıkta, Türkiye‘nin sahip olduğu en önemli kültür hazinelerinden biri. 8 bin 500 yıllık bir tarihi geçmişiyle İyon, Helen, Roma ve Bizans uygarlıklarına ev sahipliği yapan Bergama, yüzyıllar boyu sağlık, kültür ve sanat merkezi olmuştu.

Bergama, görkemli Pergamon Krallığının da başkentiydi. Antik dönemin önemli sağlık merkezlerinden Asklepion, ilk yerleşim alanı olan Akropol ve MS 2. yüzyıla ait Kızıl Avlu gibi yerleriyle çok değerli bir yer burası. Bakırçay havzasında yer alan Bergama, İzmir gezilecek yerler listesinde yer alması gereken, hakkında pek bilgi sahip olmadığımız bir ilçemiz.

Tarihte bilinen ilk parşömen, ilk doğal tedavi, ilk 4 tiyatrolu kent ve dünyanın en dik tiyatrosu bu topraklarda hayat buldu. UNESCO Dünya Mirası Pergamon Antik Kenti, güzellik ılıcaları, meşhur Kozak Yaylası ve pek çok ünlü plaja yakınlığıyla gelişmeye oldukça açık. Dokumacılık ve kilimciliğiyle de ünlü olan şehre Çanakkale İzmir karayolundan gidiliyor.

Bergama’da Gezilecek Yerler

Bergama adı antik dönemdeki ismi Pergamon sözcüğünden geliyor. Kelime olarak sarp kayalık, kale, müstahkem yer anlalarına geliyor. İlk çağda Pergamon Krallığının merkezi, orta çağda Karesioğullarının merkezi ve en son olarak da Osmanlı’nın önemli bir merkezi olarak her dönemde önemini korumuş bir yer.

Şimdilerde kent merkezi olarak çok cazip görünmese de hızlı bir değişim ve dönüşümle yenilenmeye başladı. Geçmişin şahane Bergama Evlerini ve Pergamon Krallığının başkenti Pergamon Antik Kentini görmeye gitmeye kesinlikle değer.

1. Bergama Antik Kenti

Bergama Gezilecek Yerler

Pergamon Antik Kenti, MÖ 282-133 arasında Bergama Krallığının başkenti olarak biliniyor. Bu dönemde yapılan saray, tapınak, tiyatro gibi yapılan çok sayıda eser günümüzde görülebilir durumda. Hellenistik bir kente ait mimari yapı topluluğu hiçbir yerde Pergamon’da olduğu kadar iyi korunmamış. 1870’lerde başlayan kazı çalışmalarının hala sürdüğü antik kentte en önemli yerler Akropol ve Asklepion.

Bergama Akropolü Bergama devletinin kutsal alanları ile kral sarayları, tiyatro, Zeus sunağı, Athena tapınağı, Trajon ve Hadriyan tapınağı, şehir yerleşim bölgesi, Demether kutsal alanı, Gymnasîumlar, yukarı ve aşağı agorayı kapsayan bölge Akropol olarak biliniyor.

⏰ Bergama Akropol ziyaret saatleri yaz dönemi (1 Nisan – 1 Ekim) 10.00-19.00; kış dönemi (1 Ekim – 1 Nisan) 08.30-17.30. Ören Yeri, haftanın 7 günü ziyarete açık. 🔐 Bergama Akropol giriş ücreti 50TL. Müze Kart geçerli.

Asklepion kutsal alanı ise iç tarafı staolarla ve doğu yanı çeşitli yapılardan oluşan içerisinde kütüphane, gezinti yolu, tiyatro, su ve çamur banyoları, uyku odası ve tüneli bulunan açık bir alan. Bergama kazılarıyla çıkarılan en önemli eser Zeus Sunağı, bugün ana vatanından uzakta, Berlin Pergamon Müzesi’nde sergileniyor.

⏰ Bergama Asklepion ziyaret saatleri yaz dönemi (1 Nisan – 1 Ekim) 10.00-19.00; kış dönemi (1 Ekim – 1 Nisan) 08.30-17.30. Ören Yeri, haftanın 7 günü ziyarete açık. 🔐 Bergama Asklepion giriş ücreti 45TL. Müze Kart geçerli.

2. Kızıl Avlu

Bergamada Gezilecek Yerler

Kızılavlu (Serapeion), Bergama ilçe merkezinde, tarihi Selinos Çayının yanı başında yer alıyor. Anadolu’nun en görkemli dini anıtsal yapılarından Sarepeion Tapınağı, tamamının tuğladan yapılması ve büyük ön avlusu nedeniyle halk arasında Kızıl Avlu olarak biliniyor. MS 2. yüzyılda yapıldığı düşünülen tapınağın, Mısır tanrıları Serapis ve İsis’e adandığı düşünülse de yan tarafındaki iki yuvarlak yapının tanrıları sırrını koruyor.

Tarih boyunca ilaveler yapılan tapınak, Anadolu’daki erken 7 kiliseden biri olarak kullanılmış. Tapınağa giriş kapısı olan batı avlu kapısının bir kısmının günümüze ulaştığı yapı hakkındaki araştırmalar henüz tamamlanmış değil.

⏰ Bergama Kızıl Avlu ziyaret saatleri yaz dönemi (1 Nisan – 1 Ekim) 10.00-19.00; kış dönemi (1 Ekim – 1 Nisan) 08.30-17.00. Kızıl Avlu, haftanın 7 günü ziyarete açık. 🔐 Bergama Kızıl Avlu giriş ücreti 10TL. Müze Kart geçerli.

3. Bergama Müzesi

Bergama görülecek yerler

Bergama Müzesi, 1936’dan beri hizmet veriyor. Arkeoloji ve etnografya müzesi olan yer, başlangıçta 1878’de başlayan kazılardan çıkan eserlerin korunduğu depo olsa da zamanla sergi amaçlı kullanılmaya başlanmış.

Dikdörtgen bir avluyu çevreleyen galeriler ile avlunun arkasındaki sergi salonundan oluşan binaya sonraları depo, laboratuvar ve fotoğrafhane arşivi gibi bölümler de eklenmiş. Berlin’deki Bergama Müzesi’nde sergilenen Zeus Sunağının bir maketi de burada sergileniyor.

Arkaik Devre ait Kuros (Genç erkek) heykeli, Nymphe (Su perisi) heykeli ile tarihe mal olmuş önemli kişilere ait portreler, İmparator Hadrianus’un heykeli, Roma devrine ait kadın heykelleri önemli eserler arasında. Ayrıca Roma Dönemi’ne ait Medusa Mozaiği salonun zeminine monte edilerek sergideki yerini almış.

⏰ Bergama Müzesi ziyaret saatleri yaz dönemi (1 Nisan – 1 Ekim) 10.00-17.00; kış dönemi (1 Ekim – 1 Nisan) 08.30-17.00. Müze, pazartesi günleri hariç haftanın 6 günü ziyarete açık. 🔐 Bergama Müzesi giriş ücreti 10TL. Müze Kart geçerli.

4. Hacı Hekim Hamamı

Bergama Blog

Hacı Hekim Hamamı, halk arasında Çifte Hamamlar ya da erkekler hamamının çarşıya açılan kapısından dolayı Çarşı Hamamı olarak da biliniyor. Toplamda 24 kubbeli oldukça titiz bir mimari yapıya sahip. Duvar süslemeleri, kirpi saçakları, göbek taşı ve kurnalardaki süslemelerin birçoğu bozulsa da günümüze ulaşanlar güzellikleriyle görenleri kendine hayran bırakıyor. Hamam erkekler ve kadınlar için iki bölüme ayrılmış.

5. Güzellik Ilıcası

Güzellik ılıcası Bergama

Güzellik Ilıcası, kubbeli yapısı ve sahip olduğu iki mermer havuzlu kaplıcasıyla ilgi görüyor. Bergama Kralı Eumenes döneminde kurulduğu bilinen kaplıca, Eskülap Banyoları adıyla da biliniyor. Çok sayıda hastalığa iyi geldiği belirtilen kaplıcaların yan tarafında belediyeye ait bir otel ve bungalovlar da bulunuyor.

Tarihte, Kleopatra’nın bu kaplıcada yıkanarak güzelleştiği rivayeti de ilgiyi arttıran nedenler arasında. Bergama’ya 4 km uzaklıktaki Güzellik Ilıcası, günümüzde belediye yönetimindeki sosyal tesisleriyle ilçedeki birçok kişinin buluşma noktası.

6. Bergama Evleri

Bergama Evleri

Bergama evleri, ilçenin tarihi dokusunu yansıtan en önemli sembollerden. Son derece parlak bir Antik Dönem geçmişi ile kalıntılarına sahip olan Bergama, geriye kalmış az sayıdaki evleri özgün özelliklerinin korunmasında oldukça yetersiz kalmış gibi. Dikdörtgen biçiminde peristil avlulu ve avlusu dört yönden galerilerle çevrili, kalın dış duvarlı ve iki katlı sütun mimarisi uygulanmış.

Bergama evleri kentin fiziksel gelişim sürecine yenik düşmüş. Yaşayan en eski Bergama evi 18. yüzyıla ait. Kale Mahallesinde diğer Rum evleri ile birlikte görülebilir. Günümüzde Bergama evlerinin çoğu kültür varlığı olarak tescil edilmiş ve otel ya da restoran olarak hizmet veriyor.

7. Bergama Arastası

Bergama Arasta

Bergama Arastası, yüzyıllar boyunca farklı zanaatlara ev sahipliği yapmış. Geçmişte çizmeciler, pabuççular, manifaturacılar, saraçlar ve zahireciler gibi farklı loncaların bir araya gelmesinden oluşan arastada şimdilerde çok az sayıda dükkân kalmış.

Dükkanların çoğu 19. yüzyıldan kalma. Eski günlerdeki canlılığına kavuşması için çalışmalar yürütülüyor. Osmanlı çarşısı Arasta, Bergama’nın turizm ve ticaret merkezi olmaya hazırlanıyor. Arasta’ya gidip çınar ağacının gölgesinde çay veya kahve keyfi yapın.

8. Taş Han

Taşhan Bergama

Taş Han, kapısının üstündeki kitabesine göre, Sultan Mehmet’in oğlu Sultan Murat zamanında, Hatip Mahmut’un oğlu Hibeytullah tarafından 1432 tarihinde yaptırılmış. Rüştiye Mektebi caddesinde ve Küplü Hamam yanında yer alan kervansarayın yapımında devşirme malzeme (antik kentten çıkarılan taşlar) bol miktarda kullanılmış. Bina neredeyse tamamen harap durumda.

9. Kozak Yaylası

Bergama Kozak Yaylası

Kozak Yaylası, Türkiye’nin görmeye değer, göz kamaştırıcı yeşile sahip en güzel doğal yerlerinden biri. Oldukça geniş bir alana yayılan yayla, Balıkesir ve İzmir il sınırlarına kadar ulaşıyor. Burada bulunan çok sayıdaki fıstık çamları altında yürüyüş yapmanın keyfi bir başka güzel. Yayla, kamp alanları ve yürüyüş parkurlarıyla özellikle kuş gözlemciliği için oldukça uygun.

Motorcu ve bisikletçilerin de sevdiği rotalardan olan yer, Off-road sevenlerin de favori mekanlarından. Bergama-Ayvalık yolu arasında kalan yayla çevresinde bulunan Nebiler Şelalesi, küçük bir kaplıca ve mağara da bulunuyor. İzmir çevresinde gezilecek yerler listenizde olması gereken değerli bir yer.

10. Allianoi Antik Kenti

Allianoi Antik Kenti

Allianoi Antik Kenti, Bergama’ya yaklaşık 15 kilometre uzaklıkta, sağlık tanrısı Asklepion’a adanan, antik dönemde tedavi ve sağlık merkeziydi. Ne yazık ki yapımı 2011’de tamamlanan Yortanlı Barajı’nın suları altında kaldı artık.

Dünyanın en iyi korunan kaplıcası olan Allianoi kenti 1998’de kazı çalışmalarında keşfedilmişti. 2001’de birinci derece arkeolojik sit alanı olarak kabul edilen Allianoi’de yapılan kazı çalışmalarında, ‘Peri Kızı’ adlı ünlü tarihi heykelin yanı sıra 11 bin sikke, 400 civarında tıbbi alet, yüzlerce kemik, seramik eser, çeşme, sütun, hamam ve kemerli köprü gün yüzüne çıkarılmıştı. Artık görülemeyecek durumda olsa da bahsetmeden edemedim.

Bergama’ya nasıl gidilir

Bergama, İzmir’in kuzeyinde, İzmir-Çanakkale Karayolu üzerinde konumlanıyor. İstanbul-İzmir Otoyolunun faaliyete geçmesiyle birlikte İstanbul ve Bursa gibi kentlerden çok daha kısa sürede ulaşılabilen ilçe, Kuzey Ege’de önemli bir kavşak noktasında.

Bergama İzmir 108 km, Bergama Balıkesir 110, Bergama İstanbul 499 ve Ankara ise 659 kilometre mesafede bulunuyor. Bergama ulaşımı için birkaç alternatif var.

İzmir’den geleceklerin Çanakkale karayolunu kullanarak Bergama sapağından ilçeye dönüş yapmaları gerekiyor. 110 km’lik yol özel araçla 1 saat 15 dakika gibi bir sürede aşılıyor. İstanbul yönünden gelenlerin Soma ve Kınık üzerinden ya da Ayvalık rotasını kullanmaları öneriliyor.

İzmir Şehirlerarası Otobüs Terminali (İZOTAŞ) en üst katından yarım saatte bir kalkan minibüslerle Bergama’ya ulaşmak mümkün. 110 km’lik mesafe yaklaşık 1.5 saat sürüyor. İZBAN Aliağa İstasyonundan hareket eden 835 numaralı Aliağa-Bergama ESHOT otobüsü de bir başka alternatif.

Bergama, tarihi ve kültürel zenginlikleriyle çok sayıda kişi tarafından ziyaret ediliyor. Ayvalık ve İzmir gibi turistik birçok yere yakınlığından dolayı bu sayıyı daha da arttıran kentte görülmeye değer çok sayıda mekân mevcut. Bergama’ya nasıl gidilir bilgisi için de linki tıklarsanız detaylı hazırladığım bilgiye ulaşabilirsiniz.

9 YORUM 💬

  1. Bergama batısında 30 km uzaklıkta mavi bayraklı plajları ve eşsiz koyları, doğusunda 15 km uzaklıkta oksijen deposu Kozak yaylası yemyeşil doğası, merkezinde tarih kokan eserleri ile miras kenti bir şehir harika bir yer yaşanabilecek çok güzel bir yer

  2. Bergama’nın tanıtımı iyi yapılmıyor. Millet sadece antik kenti görüp gidiyor. Kimse gidip eski evlerini, tarihi diğer yerlerini gezmiyor. Gelen turistin Bergama esnafına faydası yok. Üzücü.

  3. Bergama turistik açıdan zengin bir kent olmasına karşın yaşamak için de bir o kadar boğucu ve sıkıcı bir yer. Yine de antik kalıntıları sayesinde çok fazla turist çekebilen bir yer.

  4. Sayın Eyüp Eriş hocamın “Bergama Uygarlık Tarihi” isimli kitabını okumanızı ısrarla tavsiye ederim.

💬 DÜŞÜNCELERİNİZİ BENİMLE PAYLAŞIN, YORUM YAZIN!

Lütfen yorumunuzu yazın
Adınızı buraya yazın