Sarong, Güney Asya ve Pasifik Adalarında çok uzun bir geçmişe sahip, Malay peştemalına verilen bir ad. Endonezya’da Hindu tapınaklarına girilirken giyilmesi zorunlu. Genellikle üzerinde canlı renklerle basılmış büyük desenler bulunan ipek, keten ya da sentetik kumaştan yapılan sarong tarih boyunca farklı isimlerde tanımlanmış.
Güney Pasifik Adalarından Tahiti ve Hawaii’de pareo, Güneydoğu Asya ülkeleri Endonezya, Tayland, Malezya ve Filipinler’de sarong denir. Hindistan’da benzer bir giysi sri olarak adlandırılırken, Afrika’da kanga olarak biliniyor. Antik çağda Roma ve Yunanistan’da ise toga. Arap Yarımadasında ve Yemen’de de karşımıza çıkar.
Sarong Nedir?
Sarong, geçmişte özellikle Sumatra ve Java yakınlarındaki Malay Yarımadası denizci halklarının elbisesiydi. Daha sonra Madura Adası ile Java’nın kuzey kıyısında kullanılmaya başlanmış. On dokuzuncu yüzyılın sonlarında, bir gözlemci bunun Java iç kısmında kullanılmadığını kaydetmiş.
İlk deniz tüccarları Hindistanlı Müslümanlardı ve İslam kıyı bölgelerinden yayıldı. Bu nedenle ilk sarongların Müslüman erkeklerle ilişkilendirilen dokuma ekoseler olabileceği düşünülüyor. Doğu Hindistan’ın Coromandel Sahilinden getirilen basma saronglar Java coğrafyasında yayılmaya başlamış.
Sarong üzerine boya işleme sanatı olan batik, Endonezya kültüründe yüzyıllardır çok önemli yeri olan bir sanat. Elle yapılan bu desenlerin benzersiz olması nedeniyle bu tür sarongların fiyatı yüzlerce doları bulabiliyor. Genellikle 2.38 x 1 metre boylarında üretiliyor.
Endonezya’da ve Güneydoğu Asya’nın diğer bölgelerinde hem erkekler hem de kadınlar bunu giyiyor. Java’da geleneksel kıyafet olan sarongu erkekler genelde evde veya resmi olmayan zamanlarda giyiniyor. Endonezya’da Malaya peştemâli, gündelik elbisenin bir parçası ve resmileştirilmiş etnik elbisenin temel bir bileşeni.
Dini bayram günleri herkes sarong giyinip bayram namazına öyle gidiyorlar. Endonezya’da Bali’de üzerinizde sarong olmadan tapınakları ziyaret edemezsiniz.
Peki Sarong nasıl bağlanır?
Vücudun alt kısmına sarılır ve belden bağlanır. Malaya peştemâlini belinize sarın ve her iki ucunu merkezde önde birleşecek şekilde dolayın. Sarongu gergin bir şekilde sardıktan sonra çekip kalan kumaşı kalça hizasında (veya kadınlar için kolların altında, bir varyant) sabitleyin
Öne doğru çevirin ve ardından üst kısmı aşağı doğru yuvarlayın ve içeri sokun veya uçları bir düğümle bağlayın. Bu şekilde kalçadan ayak bileğine kadar örtülür. Çok amaçlı bir giysi olarak Malaya peştemâli başka şekillerde de giyilebiliyor.
Nasıl kullanabileceğimiz konusunda ise onlarca seçeneğiniz var.
İnce dokusundan dolayı çabuk kuruması dolayısı ile gezginlerin en çok kullandığı havlu tiplerinden biri. Normal pamuklu havluları nemli havada kuruması saatleri alabilmesine karşın sarongun kuruması çok daha kolaydır. Banyo çıkışında odanıza giyinmeye geçtiğinizde vücuda sarılabilecek kullanışlı bir kumaştır.
Gece serin havada boynunuza veya sırtınıza şal veya atkı olarak kullanılabilir. Plaja gittiğinizde ise plaj örtüsü. Havlu gibi şeylerin dokusundaki ince kumlar temizlemek zorken, birkaç silkelemeyle sarongu tertemiz olarak çantanıza yerleştirebilirsiniz.
Tekne turlarından otelinize döndüğünüzde bir elbise gibi boyundan veya göğüs üzerinden ya da bel çevresinden bağlanıp bir elbise olarak da kullanılıyor.
Benim en çok tercih ettim kullanım yerlerinden birisi battaniye olarak kullanmaktır. Sıcak iklime sahip hostellerde kimi zaman üzerinize örtecek bir nevresim veya battaniye bulamadığımda sabaha doğru serin havada battaniye olarak kullanmak adına çok kullanışlıdır.
Yine nevresimin temizliği konusunda şüphe ettiğinizde yatağınıza nevresim olarak serebileceğiniz gibi yastık örtüsü olarak da kullanabilirsiniz. Kamp yaptığımda şişme yastığıma yastık örtüsü gibi sarıp uyuduğum çok oldu. Bu yüzden ne zaman seyahat etsem sarongumu yanımdan ayırmıyorum.
Oteldeki yatağınıza doğru doğrudan esen klimayı veya ışığı engellemek için yatağınıza bir perde olarak da asabilirsiniz. Piknik yaptığınızda sofra bezi olarak kullanmak diğer bir fikir.
Güneş altında yaptığınız yolculuklarda güneşin yakıcı ışığından korunmak için Arap usulü başörtüsü olarak kullanılabilir. Süs eşyası olarak duvarınıza asabildiğiniz gibi, masa ve koltuk örtüsü olarak da kullanılabiliyor. Asya’da kadınların bebeklerini sırtta veya göğüslerinde taşımak için sarong kullandıklarını çok gördüm.
Bunun dışında soyunma kabinleri olmayan yerlerde kıyafet değiştirmek, motosikletleriyle ünlü egzoz kokan caddelerde veya tozlu topraklı yollarda seyahat ettiğinizde rahat nefes almak için burnunuza sarmak, Asya’nın buz gibi otobüslerinde kendinizi sıcak tutmak veya perdesi olmayan otobüs veya trenlerde kendinizi doğrudan güneş ışığından korunmak gibi ve aklınıza nasıl gelirse artık…
Yolunuz özellikle Endonezya veya Güney Asya’ya düştüğünde bütçesine göre uygun olanından seçip mutlaka çantanıza yerleştiriniz. Nerede veya ne zaman kullanmanız gerektiğini o size söyleyecektir.
