Erdek, kendi yolunu çoktan çizmiş bir yer. Kapıdağ Yarımadası’nın batısında, Marmara Denizi’nin dibinde, acele etmeyen bir ilçe. Balıkesir’e bağlı ama klasik “tatil beldesi” havası beklemeyin. Burası daha çok yazlığı olan ailelerin, emeklilerin, senelerdir aynı pansiyona gelenlerin yeri. Parlak vitrin yok, gösteriş yok. Sabah limana indiğinizde tuz kokusu alırsınız, balıkçıların ağ toplama sesi gelir kulağınıza. Erdek budur.
İstanbul’a yakınlığı avantajdır ama aynı zamanda bir filtredir. Günübirlik gelen olur ama kalıcı bir kalabalık oluşmaz. Sezon dışında sokaklar boş, oteller sessizdir. Rehber peşinde koşan turist yerine, çayını alıp sahilde yürüyen insanlar görürsünüz. Antik dönemden bugüne çok el değiştirmiş bir coğrafya burası; Mysialılar, Romalılar, Bizans… Ama bunlar müzede anlatılan kısım. Sokakta hissedilen şey sakinliktir.
Gerçek Erdek’i görmek istiyorsanız geç yazı seçin. Sabah erken saatte körfeze bakın, rüzgâr hafif eserken. O an anlarsınız: burası bağırmaz, çağırmaz. Size “gel” demez ama geleni de yormaz. Net söyleyeyim, Erdek herkesin seveceği bir yer değil. Ama seven, uzun süre bırakmaz.
Erdek Nasıl Bir Yer
Erdek, Kapıdağ Yarımadası’nın ucunda, Marmara Denizi’ne bakan bir ilçe. Balıkesir’e bağlı. Haritada küçük görünür ama Marmara’daki klasik “yazlık yeri” tanımına tam uymaz. Burada turistik vitrin yok, yüksek sesli eğlence yok. Daha çok yazlığı olanlar, emekliler, hafta sonu kaçamakçıları ve yolu düşenler var.
Eski adı Artake. Antik çağda bir liman yerleşimi olarak kurulmuş. Miletoslu koloniler, Persler, Bizans, Osmanlı… Hepsi buradan geçmiş ama hiçbiri Erdek’i merkez yapmamış. O yüzden şehir, büyük tarih anlatıları yerine kenarda kalmış izler sunar. Kıyıda yürürken gördüğünüz taşların bir kısmı gerçekten antiktir; tabelası yoktur, anlatanı da yoktur.
Kapıdağ’ın zeytinlikleriyle çevrili olması Erdek’i biraz korumuş. Körfez kapalı olduğu için deniz Ege gibi berrak değil, ama çoğu gün sakindir. Sabahları liman tarafında balıkçı hareketi olur; turistik bir şov değil, günlük iş. Yazın merkez kalabalıklaşır ama iki sokak içeri girdiğinizde tempo düşer.
Bugün Erdek’in profili net: Yazlık siteler, küçük pansiyonlar, birkaç eski otel, balık lokantaları ve çay bahçeleri. Bandırma kadar gürültülü değil, Avşa kadar da dağınık değil. Arada bir yer. Ne tam kaçış, ne tam tatil merkezi.
Deniz tarafında Paşalimanı Adası ve Marmara Adaları görülür. Merkeze en yakın ada Zeytinli Ada. Küçük, çıplak, bir saatten fazla vakit geçireceğiniz bir yer değil. Seyir için en mantıklı nokta Seyit Gazi Tepesi. Yüksekliği iddialı değil ama körfezi tek karede görürsünüz.
Gezilecek yerler tarafında beklentiyi doğru ayarlamak lazım. Kyzikos Antik Kenti sabah erken saatlerde gezilmeli; taşların gölgesi daha net düşüyor. Seyit Gazi Tepesi gün batımı için ideal. Zeytinli Ada teknelerle ziyaret edilebiliyor. Çuğra Plajı deniz için en bilinen nokta. Kirazlı Manastırı ise tarih meraklılarına küçük bir sürpriz.
Özetle: Erdek, tatilciyi eğlendirme derdinde olan bir yer değil. Sakinlik arayan, kalabalıktan kaçan, “denize gireyim, akşam balık yiyeyim, erken yatayım” diyenler için uygundur. Büyük beklentiyle gelirseniz sıkılırsınız; doğru beklentiyle gelirseniz rahat edersiniz.
Erdek’te Görülecek Yerler 📌
Kyzikos Antik Kenti
Erdek’in en ciddi tarihi alanı. Sur kalıntıları hâlâ ayakta ama alan geniş, yönlendirme zayıf. Sabah saatleri daha mantıklı. Güneşte gezmesi zor.
Seyit Gazi Tepesi
Körfezi yukarıdan görmek için çıkılır. Gün batımı saatlerinde uğranır, uzun kalınmaz. Fotoğraf için ideal.
Zeytinli Ada
Merkeze çok yakın. Teknelerle geçiliyor. Yüzme ya da uzun yürüyüş için değil; kısa bir mola yeri.
Çuğra Plajı
Erdek’in en bilinen sahili. Kumluk, uzun. Yazın kalabalık. Sabah erken ya da akşamüstü daha katlanılır.
Kirazlı Manastırı
Meraklısı için. Yolunu özellikle değiştirmeye gerek yok ama yakınındaysanız uğranabilir.
Erdek Nerede 📍
Erdek, Marmara Bölgesi’nin Güney Marmara kesiminde, Balıkesir’in kuzeyinde, Kapıdağ Yarımadası’nın batı kıyısında yer alır. İstanbul’a yaklaşık 260 km, Bursa’ya 129 km, İzmir’e 316 km, Bandırma’ya ise sadece 22 km uzaklıktadır. Deniz tarafında Marmara Adaları (Avşa, Marmara) ve Paşalimanı Adası ile çevrilidir. Üç yanı Marmara Denizi’ne açılır; karadan tek bağlantısı Balıkesir ve Bandırma üzerinden sağlanır. Bu yüzden Erdek, haritada “yarımada ucu” gibi durur ama ulaşımda kopuk hissettirmez.
Tarihte Erdek, Helenistik dönemde bir liman kenti, Bizans’ta bölgesel bir ticaret noktasıydı. Osmanlı döneminde kaza statüsüne alındı; 1339’da Süleyman Paşa tarafından fethedildi. 1930’da Bandırma’dan ayrılarak ilçe oldu. İstanbul–Ankara ana aksının güneyinde kalması, yüzyıllar boyunca burayı bir geçiş hattına yakın tuttu. Bugün ise bu transit rol neredeyse tamamen silinmiş durumda. Erdek’te artık taşımacılık değil, yavaşlık ve gündelik hayatın ritmi belirleyici. Bu da ilçenin karakterini doğrudan etkiliyor.
Erdek’e Nasıl Gidilir 🚗✈️⛴
Ulaşım tarafı net: En rahat yöntem özel araç. İstanbul’dan Osmangazi Köprüsü üzerinden Bursa–Susurluk hattıyla 3,5–4 saat civarında varılıyor. Alternatif olarak Yenikapı’dan Bandırma’ya deniz otobüsü (yaklaşık 2 saat), oradan 15–20 dakikalık minibüsle Erdek’e geçebilirsiniz. Yazın İDO seferleri sık, kışın azalıyor. Uçakla gelmek isteyenler için en mantıklı seçenek Sabiha Gökçen; oradan karayoluyla devam etmek gerekiyor. Direkt havalimanı yok. Otobüs seferleri yazın artıyor, kışın Bandırma aktarmalı ilerliyor.
✈️ Erdek’e Uçakla Nasıl Gidilir
Erdek’in doğrudan havalimanı yok. En yakın mantıklı seçenek İstanbul Sabiha Gökçen Havalimanı (231 km). Bursa Yenişehir (181 km) mesafe olarak daha yakın görünür ama sefer sayısı sınırlıdır; pratikte çoğu kişi Sabiha Gökçen’i kullanır.
Sabiha Gökçen → Erdek için iki yol var:
- Toplu taşıma: Havalimanından Bursa Otogarı’na geçip (otobüs), oradan Erdek minibüslerine binersiniz. Toplam 4,5–5 saat sürer.
- Araç kiralama: En rahat ve net seçenek. Trafik çok sıkışık değilse 3,5–4 saat. 2–3 kişiyseniz maliyet de mantıklı hale gelir.
Açık konuşayım: Uçakla geliyorsanız, araç kiralamadan Erdek biraz yorucu oluyor.
🚗 Erdek’e Arabayla Nasıl Gidilir
Karayolu, Erdek için en sorunsuz ulaşım şekli.
İstanbul → Osmangazi Köprüsü → Bursa → Susurluk → Balıkesir → Erdek rotası en stabil olanı. Yol duruma göre 4–4,5 saat sürer.
Alternatif olarak deniz + kara kombinasyonu var:
Yenikapı → Bandırma deniz otobüsü (~2 saat) + Bandırma → Erdek minibüs/araç (20 dk). Kâğıt üzerinde hızlı ama yazın Bandırma çıkışı ciddi sıkışır. Hafta sonu denerseniz sabır gerekir.
Kendi aracınız varsa avantaj büyük: Çuğra dışına çıkmak, sahil köylerini dolaşmak, akşam merkezden uzak bir yerde oturmak çok daha kolay.
⛴ Erdek’e Feribotla Nasıl Gidilir
İstanbul’dan direkt Erdek feribotu yok. Yapılan şu:
Yenikapı → Bandırma deniz otobüsü (~2 saat), ardından Bandırma’dan Erdek minibüsü (15–20 dk).
İDO seferleri yazın sık, kışın seyrek. Deniz sertse sefer iptali olabilir; Marmara bu konuda sürprizlidir.
Marmara Adaları (Avşa, Marmara) ile Erdek arasında seferler var ama ana ulaşım için güvenilecek bir hat değil, daha çok ada trafiği.
🚌 Erdek’e Otobüsle Nasıl Gidilir
Yaz sezonunda İstanbul, İzmir, Ankara çıkışlı direkt Erdek otobüsleri bulunur. Kışın çoğu sefer Bandırma’da biter, oradan minibüsle devam edilir.
Otobüsle gelmek mümkün ama şunu bilin:
- Seferler mevsime bağlı
- Akşam saatleri daha dolu
- Yazın önceden bilet almak şart
🧭 Kısa Özet (Net Tavsiye)
- Hız ve konfor: Uçak + araç kiralama
- Esneklik: Kendi aracın
- Ekonomik: Otobüs + Bandırma aktarma
- Keyifli ama riskli: Deniz otobüsü (hava şartlarına bağlı)
Erdek’e gidiş biraz plan ister ama vardığınızda tempo düşer. Yol zahmetini, sakinlik geri ödüyor.
Özetle Erdek; Marmara Denizi kıyısında, Kapıdağ Yarımadası’nda, sakin, gösterişsiz ama köklü bir ilçe. İstanbul’a yakın, kalabalığa uzak. Pahalı beach’ler, yüksek müzik yok. Deniz, zeytin, balık ve rüzgâr var. Eğer yazın en sıcak saatlerinde değil de sabahın erken vaktinde sahile inerseniz, Erdek’in neden yıllardır aynı insanları kendine çektiğini anlarsınız. Burası bağırmaz; geleni yavaşlatır.
